HAŞR SURESİ / 546
4.Bu onların Allah'a ve Peygamber'ine karşı gelmeleri dolayısıyladır. Kim Allah'a karşı gelirse Allah cezası şiddetli olandır.
5.Her hangi hurma ağacı kestiyseniz yahut kökleri üzere ayakta bıraktıysanız Allah'ın izniyle ve yoldan çıkmış olanları rezil etmesi içindir.
6.Allah'ın, onlardan Peygamber'ine verdiği ganimet(e gelince); [3] siz onlar için ne at koşturdunuz ne de deve. Ancak Allah elçilerini dilediklerinin üzerine musallat eder. Allah her şeye güç yetirendir.
7.Allah'ın, (fethedilen) memleketlerin ahalilerinden Peygamber'ine verdiği ganimet Allah'a, Peygamber'ine, (Peygamber'e) akrabalığı olanlara, yetimlere, yoksullara ve yolcuya aittir. Böylece (bu mal) içinizden zenginler arasında dolaşıp duran bir varlık olmasın. Peygamber size neyi verirse onu alın, size neyi yasaklarsa ondan geri durun ve Allah'tan sakının. Şüphesiz Allah cezası şiddetli olandır.
8.(O ganimetler bir de) hicret etmiş olan fakirleredir ki onlar yurtlarından ve mallarından çıkarılmışlardır. Allah'tan bir lütuf ve hoşnutluk arar, Allah'a ve Peygamber'ine yardım ederler. İşte onlar doğrulardır.
9.Onlardan önce o yurda yerleşen ve imana sarılanlar kendilerine hicret edenleri severler ve onlara verilenlerden dolayı gönüllerinde bir ihtiyaç duymazlar. Kendilerinin ihtiyaçları olsa bile (onları) kendilerine tercih ederler. Kim nefsinin cimriliğinden korunursa işte onlar kurtuluşa erenlerdir.

Dipnotlar

3.Bu ayette ve devamındaki ayette fey` ibaresi geçmektedir. Fey` savaşsız elde edilen ganimetlere denir.

Nüzul Sebepleri

5.Buhari`nin ve daha başkalarının rivayetine göre Resulullah (a.s.), Benu Nadir`in hurmalarını kestirdi. Bu ayeti kerime de bununla ilgili olarak indirildi.

Ebu Ya`la`nın bir rivayetine göre de bu ayeti kerime Müslümanların kestikleri hurmalardan dolayı kendilerine bir günâh yazılıp yazılmadığını sormaları üzerine indirildi. Ancak bu rivayetin senedi zayıftır.

İbnu İshak`ın Yezid bin Ruman`dan rivayet ettiğine göre de Resulullah (a.s.) Benu Nadir`i kuşatma altına alınca adamlar kalelerine sığınarak dışarı çıkmadılar. Bunun üzerine Resulullah (a.s.) onların hurmalarının kesilmesini ve yakılmasını emretti. Yahudiler: "Ey Muhammed! Sen bozgunculuk çıkarılmasından nehy ediyordun. Bu hurmaların kesilmesi ve yakılması da ne oluyor?" dediler. Bu ayeti kerime de bununla ilgili olarak indirildi.

9.Çeşitli rivayetlerde bu ayeti kerimenin ensar hakkında indirildiği bildirilmiştir. Ensarın yanlarına hicret eden Müslüman kardeşleri için gösterdikleri fedakârlıklar hakkında pek çok rivayet nakledilmiştir.

İbnu Münzir`in Yezid el-Asam`dan rivayet ettiğine göre, ensar Resulullah (a.s.)`tan arazilerini muhacirlerle kendileri arasında ikiye bölmesini istediler. Ama Resulullah (a.s.) bunu kabul etmeyerek sadece ürünlerinden ve meyvalarından muhacirlere biraz vermelerini arazilerinin mülkiyetlerinin yine kendilerinde kalmasını istedi. Ensar da bunu kabul etti. Bu ayeti kerime de onların bu tutumlarıyla ilgili olarak indirildi.