Afganistan Seçimleri

20 Ekim 2004 Çarşamba, Vakit gazetesi

Afganistan'da cumhurbaşkanlığına aday olanlardan biri de kendisiyle yakından tanıştığımız Ahmedşah Ahmed Zey idi. Aynı zamanda bir süre bu ülkenin başbakanlığını yapan Zey ile ilk görüşmemiz İstanbul'da oldu. Fakat asıl yakın dostluk bağlarımızı, beni kendi arabasıyla havaalanından alıp dönüşte yine havaalanına bıraktığı Londra'da bir hafta birlikte olduğumuz zaman kurmuştuk. Çok değerli ve İslâmi duyarlılığından şüphe etmediğim bir zattır.

Onun yardımcılarından ve yine sevdiğimiz dostlarımızdan olan bir zat Ahmed Zey'in cumhurbaşkanlığına adaylığını açıklamasından kısa bir süre sonra Türkiye'ye gelmişti. İstanbul'a geldiğinde beni aradı. Bunu Afganistan'la ilgili gelişmeleri ve gelecekle ilgili tahminleri birinci ağızdan dinlemek için önemli bir fırsat olarak gördüm ve hemen ziyaretine gittim. Çünkü kendisi Kabil'de ikamet eden ve siyasi gelişmelerin içinde olan biridir.

Bu zata, Ahmed Zey'in seçimleri kazanma ihtimalinin olup olmadığını sordum. Net bir şey söylemekten çekindi. Ama Afganistan'da problemin çıkmaz yola girdiğini, seçimlerin ise bir fırsat olacağını, bu fırsatın da değerlendirilmemesi durumunda işin daha çetrefil, içinden çıkılmaz hal alacağını ifade etti. Onun söylediğine göre seçimlerin bir çıkış, çözüm olabilmesi için hileye başvurulmaması, dürüstçe yapılması gerekiyordu. Dürüstçe yapılması durumunda ise Zey'in kazanması ihtimali yüksekti. Çünkü onun formülü Afganistan'da ABD işgalini istemeyenleri de memnun ediyordu ve normalde seçimlere karşı olanların bile böyle bir çözümün gerçekleşmesi için Ahmed Zey'e oy vermeleri veya verilmesini onaylamaları mümkün görünüyordu.

Aynı sohbette öğrendiğime göre Taliban yönetiminin ortadan kaldırılması için işgalci ABD ile işbirliği yapan Kuzey İttifakı kendisini ciddi bir tuzağın içinde bulmuştu. Bu sebeple ABD'nin adayı Karzai'ye muhalif aday çıkarmaktan veya böyle birini açıktan desteklemekten çekiniyorlardı. Bu yüzden Ahmed Zey'in daha önce mensubu olduğu hareketin lideri Abdurabbirresul (Abdurresul değil) Seyyaf ile arası açılmıştı. Çünkü Kuzey İttifakı'na giren oluşumların en duyarlılarından sayabileceğimiz İttihadi İslâmi'nin lideri Seyyaf bile Karzai'nin karşısına muhalif aday çıkarmaktan çekiniyordu. Ahmed Zey de onun hareketinden bilindiği için aday olması ilişkilerinin kopmasına sebep olmuştu. Anladığımız kadarıyla kısa vadeli siyasi hesaplar söz konusu liderlerin ayaklarına pranga vurulmasına yol açmış ve önceden hareket liderleri olan bu kişiler şimdi hareketsiz liderler haline gelmişlerdi.

Afganistan'daki liderlerin tuzağa düşürülmelerini daha önce bu ülkedeki gelişmelerle ilgili bir uluslar arası konferansta görüşlerini dinlediğimiz Dr. Azzam Temimi ile Beyrut'ta bir araya geldiğimiz zaman ikili bir sohbette de değerlendirmiştik ve o da aşağı yukarı aynı şeyleri söylüyordu. Dr. Temimi bu sebeple, söz konusu hareketsiz liderlere kızgınlığını dile getirmekten de çekinmiyordu.

Afganistan seçimlerinin tahliline inşallah müteakip yazımızda devam edeceğiz.